Blog over zaken uit mijn boek 'Geldmoord: hoe de centrale banken ons geld vernietigen'


Griekenland blijft in de euro...en u betaalt de rekening

Volgens de Griekse minister van Financiën Yanis Varoufakis is de kans op Grexit (Griekenland verlaat de euro) even hoog als de kans op een komeetinslag. Ik ben het voor de volle 100 procent met hem eens. Ik denk ook dat het zowel voor Griekenland als de euro beter zou zijn als Griekenland de muntunie verlaat, al dan niet gedwongen. Maar ik denk ook dat Griekenland gewoon een euroland blijft.

Over de euro weten we minstens twee dingen zeker. Hoewel de muntunie altijd als een economisch project aan de man is gebracht, is die in de eerste plaats een politiek project. Het tweede dat we weten is dat de gemeenschappelijke munt van Europese politici en beleidsmakers een succes moet zijn. De euro wordt namelijk gezien als de kroon op de Europese integratie. Dat de euro een politiek project is, betekent dus dat het koste wat kost een succes moet worden. Leden verliezen zorgt niet bepaald voor het beeld dat de munt een succesverhaal is.

Zelfs als de Europese leiders en beleidsmakers Griekenland in theorie uit de euro zouden wíllen zetten zoals ze dreigen, is de kans bijna nihil dat ze dat in de praktijk ook zullen dóen. Het uittreden van Griekenland kan namelijk een domino-effect veroorzaken, waarbij andere eurolanden in grote problemen zouden komen en noodgedwongen óók de euro zouden verlaten. Dat zou het einde van de euro zijn. Als dat niet gebeurt, is er nog steeds een kans dat het na enige tijd aanmerkelijk beter zou gaan met Griekenland. Immers, met een eigen munt zou het land zijn export heel goedkoop kunnen maken en daardoor de economische motoren aanzwengelen. Dan zou blijken dat het voor een land gunstig is uit de euro te treden en dát zou haaks staan op de talloze waarschuwingen van de Europese politici en beleidsmakers dat uittreden uit de euro onvermijdelijk naar de economische afgrond leidt. Het uitstappen uit de euro wordt dan zeer aantrekkelijk voor veel andere landen die ontevreden zijn met de gemeenschappelijke munt. Ook dat zou het einde van de Europese muntunie zijn, de muntunie die zoals gezegd van de Europese politici en beleidsmakers juist een (groot) succes moet worden.

En dan is er nog een derde, voor de betrokken politici in de eurolanden, zeer belangrijke reden. Het redden van Griekenland heeft tot nu toe bijna 250 miljard euro gekost. Dat is ongeveer evenveel als de totale economie van Finland of van Vlaanderen. Die leningen die de andere eurolanden aan Griekenland hebben verstrekt, waaronder Nederland, staan keurig op de balans van elk euroland. Denkbeeldig zien we op de linker zijde van de balans van de Nederlandse Staat een post ‘Leningen aan Griekenland’ van ettelijke miljarden euro; aan de rechterkant komen we dan de post ‘Nog te ontvangen bedragen van Griekenland’ tegen. Zolang Griekenland een euroland is, bestaat er in theorie een kans dat Griekenland dat geld terug zal betalen. Boekhoudkundig gesproken kan die balans gewoon blijven zoals die is. Dat Griekenland in werkelijkheid onmogelijk zijn leningen terug kan betalen, maakt dan niets uit. Verlaat Griekenland de euro echter, dan moet er fors afgeboekt worden op die leningen. Zolang Griekenland in de eurozone blijft, kunnen de andere landen de looptijd van die leningen verlengen, een aflossingsvrije periode instellen of de rente op 0 zetten zonder ook maar één cent af te hoeven schrijven. Geen enkele minister van Financiën in de eurozone wil de historie ingaan als de minister die miljarden euro door de WC heeft gespoeld.

Wat betekent dit concreet voor de eurolanden en dus voor Nederland? Om de eurozone bij elkaar te houden, is de kans zeer groot dat Griekenland wanneer puntje bij paaltje komt uiteindelijk nieuwe leningen zal krijgen, ook al blijft dat land de afspraken die het maakt in ruil voor dat geld niet nakomen. Waarom? Omdat Griekenland in de onderhandelingen sterker staat. Het land heeft immers niets te verliezen; de andere eurolanden wel.

De enige oplossing voor de eurocrisis die strookt met economische logica en gezond boerenverstand is dat Griekenland de eurozone verlaat. Elke keer als het weer eens over Griekenland gaat moet ik denken aan de gezegde dat je de rotte appels uit de mand moet halen. Doctoren weten dat het soms nodig is iemands been bijvoorbeeld te amputeren om de rest van het lichaam te redden. Generaals weten dat je je soms terug moet trekken om de strijd te winnen. Alleen de politici in de eurozone blijven maar roepen dat Griekenland in de euro moet blijven. De leiders van Duitsland en Frankrijk roepen dat in koor, de leiders van de andere eurolanden laten het ook regelmatig vallen en ook de Europese Centrale Bank (ECB) heeft dezelfde mening. Wat betekent dat?

Dat de rest van de eurozone miljarden euro blijft spenderen aan de operatie ‘houd Griekenland in de euro’. Eurozone is hier overigens een eufemisme voor ‘u en ik’ want die miljarden die betalen wij uiteindelijk, via hogere inflatie, hogere belastingen of een andere weg. Dat allemaal terwijl we al vijf jaar lang Griekenland overeind houden in ruil voor hoop dat de Griekse regering zijn deel van de deal zou uitvoeren. Keer op keer gebeurt dat laatste niet en toch blijven onze politici ons vertellen dat Griekenland zijn woord zou houden. Onlangs zei de baas van de ECB het zelfs letterlijk, ‘ik vertrouw op het woord van de Griekse politici’. Albert Einstein definieerde krankzinnigheid ooit als ‘dezelfde dingen blijven doen en dan betere resultaten verwachten’.

Het bovenstaande betekent ook dat de ECB nog jarenlang de rente op 0 zal blijven houden, de euro zwakker zal blijven maken en de prijzen van alles omhoog zal jagen. Anders gezegd dat de geldmoord in alle hevigheid door zal gaan. En dat betekent niets anders dan dat de spaarder, de gepensioneerde, de gewone man op straat, de werkenden, kortom iedereen nog jarenlang zal blijven opdraaien voor het feit dat onze politici koste wat kost van iets wat steeds meer op een gedoemde munt lijkt een succes willen maken.